سرنوشت اقتصاد جهانی در دست تنگه هرمز | پیش بینی ها از افزایش قیمت نفت

به گزارش همشهری آنلاین، تعطیلی این آبراه استراتژیک که روزانه حدود ۲۰ درصد از نفت خام و گاز طبیعی جهان از آن عبور می‌کند، نه‌تنها بازارهای انرژی را با نوسانی شدید مواجه کرده، بلکه صندوق بین‌المللی پول و آژانس بین‌المللی انرژی را وادار به کاهش پیش‌بینی‌های رشد اقتصادی و افزایش برآورد تورم جهانی کرده است.

رویدادهای نظامی روزهای اخیر، مسیر نزولی قیمت نفت که پس از آتش‌بس موقت ۱۷ ژوئن آغاز شده بود را معکوس کرد. قیمت نفت برنت در ۱۸ تیر از مرز ۸۰ دلار در هر بشکه عبور کرد و در پایان هفته در محدوده ۷۶ دلار بسته شد که حدود ۵ درصد بالاتر از سطح پیش‌ازجنگ است. قیمت نفت وست تگزاس آمریکا نیز در همان روز به ۷۶ دلار رسید و سپس به حوالی ۷۳ دلار بازگشت.

هرچند قیمت فعلی بسیار پایین‌تر از اوج نزدیک ۱۲۰ دلاری است که در بدترین روزهای جنگ ثبت شد اما تحلیلگران معتقدند هر دور تازه از حملات می‌تواند نوسان‌های شدیدی را به بازار تحمیل کند. رستاد انرژی هشدار داده که نوسان قیمت نفت خام می‌تواند به هنجار کوتاه‌مدت تبدیل شود و حتی بدون اختلال پایدار در تردد نفتکش‌ها، «عدم‌اطمینان درباره ایمنی کشتی‌ها، هزینه‌های بیمه و تأخیرهای احتمالی حمل‌ونقل می‌تواند به نوسان قیمت دامن بزند.

فروپاشی تردد دریایی؛ از ۱۴۰ کشتی در روز به کمتر از ۳۰

داده‌های دریانوردی نشان‌دهنده سقوط آزاد تردد در تنگه هرمز است. بر اساس گزارش شرکت تحلیل دریایی کپلر، تعداد کشتی‌های عبوری از ۴۹ فروند در ۷ ژوئیه به ۳۰ فروند در ۸ ژوئیه و ۲۲ فروند در ۹ ژوئیه کاهش یافته است. این در حالی است که پیش از جنگ، روزانه بیش از ۱۳۰ کشتی از این آبراه عبور می‌کردند.

بر اساس گزارش‌های دیگر، تردد نفتکش‌ها نسبت به سطح پیش‌ازجنگ ۹۷ درصد کاهش یافته است. برخی منابع حاکی از آن است که در روز پنج‌شنبه تنها دو نفتکش موفق به عبور از این آبراه شده‌اند. مرکز اطلاعات دریایی مشترک به‌ریاست آمریکا، سطح تهدید برای تردد در تنگه هرمز را از قابل‌توجه به شدید (بالاترین سطح) ارتقا داده است.

هزینه‌های بیمه جنگی چند برابر شد

افزایش ریسک تردد در تنگه هرمز، هزینه‌های بیمه‌ای را به‌طور چشمگیری بالا برده است. به گزارش رویترز، نرخ حق‌بیمه برای کشتی‌های عبوری از این آبراه به بین ۲ تا ۶ درصد ارزش کشتی افزایش یافته است. منابع صنعتی نیز از افزایش نرخ حق‌بیمه جنگی به حدود ۳ درصد ارزش کشتی خبر داده‌اند که نسبت به ۲ درصد در اواخر هفته پیش رشد قابل‌توجهی داشته است.

مارکوس بیکر، رئیس بخش دریایی مارش، در این باره گفت: در روزهای اخیر نرخ‌ها پس از حملات ایران به کشتی‌ها دوباره افزایش یافته و بعید است تا زمانی که بازار واقعاً باور کند محیط ریسک تغییر کرده، کاهش یابد.

هشدار مؤسسات مالی: پنجره خطرناک تابستانی

مؤسسات مالی بزرگ نیز نسبت به ریسک‌های فزاینده بازار هشدار داده‌اند. گلدمن ساکس هشدار داده که اگر تنگه هرمز مسدود بماند، قیمت نفت برنت می‌تواند در اواخر سال ۲۰۲۶ از ۱۳۰ دلار عبور کند و میانگین سالانه به ۱۰۵ دلار برسد. وود مکنزی در سناریوی بدبینانه‌، پیش‌بینی کرده که قیمت نفت برنت تا پایان سال ۲۰۲۶ به نزدیک ۲۰۰ دلار در هر بشکه برسد و اقتصاد جهانی در سال ۲۰۲۶ به‌میزان ۰.۴ درصد کوچک‌تر شود. بارکلیز وضعیت فعلی بازار را پنجره خطرناک تابستانی توصیف کرده است.

چشم‌انداز؛ اقتصاد جهانی در انتظار صلح یا تشدید بحران؟

صندوق بین المللی پول در گزارش خود تأکید کرده است که ریسک‌های پیش‌رو همچنان در سمت نزولی قرار دارند و احتمال ازسرگیری درگیری‌های خاورمیانه همچنان بالاست. در مقابل، اگر تنگه هرمز سریع‌تر از آنچه پیش‌بینی می‌شود بازگشایی شود و قیمت کالاها پایین‌تر از حد انتظار باشد، رشد می‌تواند بالاتر و تورم پایین‌تر باشد.

تحلیلگران معتقدند سرنوشت اقتصاد جهانی در ماه‌های آینده، بیش از هر چیز به تحولات میدان نبرد در خاورمیانه وابسته است. هرگونه آتش‌بس پایدار می‌تواند مسیرهای تجاری و زنجیره‌های تأمین را به‌سرعت احیا کند، اما هرگونه تشدید تنش، جهان را به سمت رکودی تورمی سوق خواهد داد که مقابله با آن برای بانک‌های مرکزی بسیار دشوار خواهد بود.