ماجرای حضور محمدجعفر قائمپناه در جشن روز ملی عربستان
محمدجعفر قائمپناه، معاون اجرایی رئیسجمهور، در واکنش به انتقادها از حضورش در مراسم نودوششمین سالگرد روز ملی عربستان سعودی در تهران اعلام کرد که شخصاً تمایلی به شرکت در این برنامه نداشته و به دستور مقامهای مسئول در آن حضور یافته است. او همچنین گفته است که در این مراسم، ضمن انتقاد از نقش آمریکا در منطقه، به مقامهای عربستانی گفته امیدوار است برد موشکهای ایران به آمریکا برسد تا دیگر نیازی به هدف قرار دادن پایگاههای آمریکا در عربستان نباشد.
مراسم نودوششمین سالگرد روز ملی عربستان سعودی به میزبانی سفارت این کشور در تهران برگزار شد. تصاویر منتشرشده از این مراسم، محمدجعفر قائمپناه و علیاکبر صالحی، وزیر خارجه اسبق، را در کنار عبدالله بن سعود العنزی، سفیر عربستان در تهران، نشان میدهد.
انتشار تصاویر و ویدیوهای این مراسم، بهویژه حضور قائمپناه در کنار مقامهای عربستانی هنگام بریدن کیک روز ملی این کشور، واکنشهایی را در فضای مجازی و برخی رسانههای داخلی به دنبال داشت. دفتر معاون اجرایی رئیسجمهور در پی این انتقادها اعلام کرد که حضور قائمپناه تصمیمی شخصی نبوده و او بهعنوان نماینده حاکمیت ایران و با ابلاغ رسمی مراجع ذیصلاح در مراسم شرکت کرده است.
واکنش دفتر معاون اجرایی رئیسجمهور به انتقادها
پس از انتشار تصاویر، مشاور و مدیرکل حوزه معاون اجرایی رئیسجمهور با انتشار توضیحاتی از سوی این دفتر اعلام کرد که قائمپناه به دستور مراجع رسمی در مراسم حضور یافته است.
در این توضیحات تأکید شده که حضور معاون اجرایی رئیسجمهور در چارچوب سیاست همسایگی، حسن همجواری و ارتقای روابط ایران و عربستان انجام شده و او بهعنوان «نماینده حاکمیت ایران» در این برنامه شرکت کرده است.
قائمپناه: علاقهای به حضور نداشتم و به جای یکی از وزرا رفتم
قائمپناه در گفتوگوی تلفنی با برنامه تلویزیونی «به وقت ایران» توضیح داد که با توجه به شرایط منطقه، مقامهای مسئول تصمیم گرفتهاند او به جای یکی از وزرا در مراسم روز ملی عربستان شرکت کند.
او گفت که علاقه شخصی چندانی به حضور در این مراسم نداشته و به دلیل مشغله کاری نیز فرصتی برای شرکت در آن نداشته است. با این حال، وزارت امور خارجه تأکید کرده بود که او بهعنوان مهمان در مراسم حاضر شود و در جایگاه نخستین سخنران، مواضع جمهوری اسلامی را بیان کند.
قائمپناه با اشاره به اینکه تصمیمگیری در حوزه سیاست خارجی در سطوح بالاتر انجام میشود، گفت خود سیاستگذار این حوزه نیست و نمیتواند بدون هماهنگی مراجع مسئول در چنین مراسمی شرکت کند.
او همچنین توضیح داد که قرار اولیه، حضور حدود ۱۰ دقیقهای او در این مراسم بوده است. به گفته قائمپناه، مقامهایی که مسئولیت سیاست خارجی و تصمیمگیری در شورای عالی امنیت ملی را بر عهده دارند، با در نظر گرفتن شرایط منطقه، حضور او را مناسب تشخیص داده بودند.
قائمپناه اعلام کرد که در سخنرانی خود در مراسم روز ملی عربستان حملات آمریکا از خاک عربستان و دیگر کشورهای همسایه به ایران را محکوم کرده و بر ضرورت تأمین امنیت منطقه به دست کشورهای منطقه تأکید داشته است.
او همچنین درباره گفتوگوی غیررسمی خود با مقامهای عربستانی گفت که امیدوار است برد موشکهای ایران به آمریکا برسد تا دیگر نیازی به هدف قرار دادن پایگاههای آمریکایی در عربستان نباشد و «کاخ سفید مستقیماً هدف قرار گیرد».
معاون اجرایی رئیسجمهور در عین حال تأکید کرد که اگر حملهای از خاک عربستان علیه ایران انجام شود، ایران نیز حق پاسخگویی و دفاع از خود را خواهد داشت.
قائمپناه اعلام کرد که ایران خواستار برچیده شدن پایگاههای آمریکا از منطقه است. او همچنین گفت روابط با کشورهای مسلمان و همسایه باید بر اساس حسن همجواری و رعایت چارچوبهای موردنظر جمهوری اسلامی دنبال شود.
انتقاد فارس و کیهان از حضور قائمپناه در مراسم
حضور معاون اجرایی رئیسجمهور در این مراسم، بهویژه انتشار تصاویر بریدن کیک در کنار مقامهای عربستانی، واکنش برخی رسانهها را نیز به دنبال داشت.
خبرگزاری فارس در مطلبی انتقادی، مسئله اصلی را نه صرف شرکت قائمپناه در یک مراسم دیپلماتیک، بلکه تصویری دانست که از روابط دوستانه مقامهای ایرانی و عربستانی در شرایط تنشهای منطقهای منتشر شده است. این رسانه با توجه به اختلافات موجود و تحولات جنگ اخیر، نسبت به پیام سیاسی انتشار چنین تصاویری انتقاد کرد.
حسین شریعتمداری، مدیرمسئول روزنامه کیهان، نیز در یادداشتی از حضور قائمپناه و دیگر مقامهای ایرانی در جشن ملی عربستان انتقاد کرد.
او با اشاره به مواضع و اقدامات عربستان در جریان جنگ اخیر، حضور مقامهای ایرانی در این مراسم را غیرقابل توجیه دانست و توضیحات ارائهشده درباره تلاش برای تقویت روابط منطقهای را زیر سؤال برد. شریعتمداری همچنین از رویکرد دولت در قبال عربستان انتقاد کرد.
