۶ نکته مهم در مورد آرژانتین و اسپانیا در فینال جام جهانی

اسپانیا و آرژانتین در فینال جام جهانی ۲۰۲۶ فیفا دیداری تماشایی را رقم خواهند زد. در این مطلب، شش نکته کلیدی را بررسی می‌کنیم که می‌توانند این مسابقه را به یکی از خاص‌ترین فینال‌های تاریخ جام جهانی تبدیل کنند.

سرانجام انتظارها به پایان رسید. فینال جام جهانی ۲۰۲۶ روز یکشنبه برگزار می‌شود؛ جایی که اسپانیا و آرژانتین در دیداری که احتمالاً پایانی هیجان‌انگیز برای یکی از خاطره‌انگیزترین جام‌های جهانی خواهد بود، به مصاف هم می‌روند.

دو تیم با مسیری کاملاً متفاوت به بزرگ‌ترین صحنه فوتبال جهان رسیده‌اند. اسپانیا در نیمه‌نهایی با اقتدار از سد فرانسه، یکی از مدعیان اصلی قهرمانی، گذشت؛ اما آرژانتین برای شکست دادن انگلیس مجبور شد در دقایق پایانی بازی نتیجه را برگرداند.

وقتی دو تیم در ورزشگاه نیویورک–نیوجرسی مقابل هم قرار بگیرند، نبردی تاکتیکی، پر از تقابل‌های انفرادی، تصمیم‌های دشوار برای انتخاب ترکیب و نکات جذاب در انتظار هواداران خواهد بود. در ادامه، شش روایت مهم پیش از فینال جام جهانی ۲۰۲۶ را مرور می‌کنیم.

آیا لیونل مسی می‌تواند خط دفاعی درخشان اسپانیا را باز کند؟

هم لیونل مسی و هم خط دفاعی اسپانیا در جام جهانی ۲۰۲۶ عملکردی فوق‌العاده داشته‌اند، اما در فینال روز یکشنبه، یکی از این دو باید تسلیم شود.

اسپانیا پیش از این نشان داده که توان مهار بهترین مهاجمان دنیا را دارد. این تیم در نیمه‌نهایی، خط حمله فرانسه با حضور کیلیان امباپه، عثمان دمبله و مایکل اولیسه را تنها به ۰.۳۱ گل مورد انتظار (xG) محدود کرد؛ کمترین آماری که تاکنون برای یک تیم در مرحله نیمه‌نهایی جام جهانی از سال ۱۹۹۴ به ثبت رسیده است (بر اساس داده‌های موجود از سال ۱۹۶۶).

اونای سیمون، دروازه‌بان اسپانیا، به همراه مدافعان این تیم، با بسته نگه داشتن دروازه مقابل فرانسه، ششمین کلین‌شیت خود را در جام جهانی ۲۰۲۶ ثبت کردند و به نخستین تیم تاریخ تبدیل شدند که در یک دوره جام جهانی به شش کلین‌شیت می‌رسد. پیش از آنکه شارل دِ کتلاره در دقیقه ۳۴ دیدار یک‌چهارم نهایی برای بلژیک گل تساوی را به ثمر برساند، سیمون ۶۴۹ دقیقه متوالی در جام جهانی گلی دریافت نکرده بود.

اما شاید بهترین بازیکن این جام جهانی، لیونل مسی بوده است.

او از همان مسابقه نخست، با آمادگی کامل پا به میدان گذاشت؛ در بازی افتتاحیه آرژانتین هت‌تریک کرد و سپس در دومین مسابقه نیز دو گل به ثمر رساند. او در همین دیدار، رکورد گلزنی میروسلاو کلوزه در تاریخ جام جهانی را نیز شکست.

در سه مسابقه اخیر، نقش مسی از گلزن به بازی‌ساز تغییر کرده است. او در مرحله یک‌هشتم نهایی با ارسال دقیق خود برای کریستین رومرو، بازگشت آرژانتین مقابل مصر را آغاز کرد و خودش نیز در همان مسابقه گل زد. سپس در مرحله یک‌چهارم نهایی، پاس گل نخست الکسیس مک‌آلیستر برابر سوئیس را ارسال کرد.

در دیدار نیمه‌نهایی برابر انگلیس، مسی چهار موقعیت گل خلق کرد و هر دو گل آرژانتین را ساخت. به این ترتیب، او اکنون با مجموع ۱۲ پاس گل، به‌تنهایی در صدر جدول بهترین پاسورهای تاریخ جام جهانی قرار گرفته است.

بدون تردید، شکستن خط دفاعی اسپانیا به یک جادوی فوتبالی نیاز دارد و جادو، چیزی است که لیونل مسی بیش از هر بازیکن دیگری در اختیار دارد.

نبرد تکنیک در برابر جنگندگی در خط میانی

رودری در جام جهانی ۲۰۲۶ بار دیگر به اوج آمادگی خود رسیده است و اگر اسپانیا روز یکشنبه قهرمان شود، یکی از جدی‌ترین مدعیان کسب توپ طلای جام جهانی خواهد بود.

او تاکنون با ثبت ۶۵۵ پاس صحیح، رکورد بیشترین پاس موفق در یک دوره جام جهانی از زمان آغاز ثبت آمارها در سال ۱۹۶۶ را شکسته است؛ رکوردی که پیش از این نیز در جام جهانی ۲۰۲۲ در اختیار خودش بود.

با وجود اینکه رودری در تیمی بازی می‌کند که مالکیت توپ بخش مهمی از سبک بازی‌اش است، او در جام جهانی ۲۰۲۶ نیز یکی از بهترین بازیکنان در بازپس‌گیری توپ بوده و با ۳۴ بار تصاحب دوباره توپ، پنجمین بازیکن برتر مسابقات از این نظر محسوب می‌شود. البته داشتن یک خط میانی فوق‌العاده فقط به درخشش یک بازیکن وابسته نیست و سایر هافبک‌های اسپانیا نیز عملکرد بسیار خوبی داشته‌اند.

فابین روئیز که در دیدار یک‌چهارم نهایی مقابل بلژیک گلزنی کرد، می‌تواند در نبردی فیزیکی مقابل خط میانی قدرتمند آرژانتین گزینه مناسب‌تری باشد. از سوی دیگر، پدری با ۲۰۲ پاس موفق به یک‌سوم هجومی زمین، بهترین آمار را در میان تمام هافبک‌های این تورنمنت به ثبت رسانده است.

آرژانتین نیز ستاره‌های بزرگی در خط میانی دارد؛ بازیکنانی مانند الکسیس مک‌آلیستر، انزو فرناندز، لئاندرو پاردس و رودریگو دی‌پل. شاید مک‌آلیستر بهترین عملکرد را میان آن‌ها داشته باشد. هافبک لیورپول تاکنون ۳۳ نبرد تن‌به‌تن را با موفقیت پشت سر گذاشته که تنها پنج بازیکن در این جام جهانی آماری بهتر از او دارند. او همچنین ۱۰ بار توپ را قطع کرده است؛ آماری که فقط آندرس کوباس از پاراگوئه توانسته از آن عبور کند.

انزو فرناندز نیز در دیدار مقابل انگلیس درخشید. او علاوه بر گلزنی، با ۱۰۴ لمس توپ، ۸۲ پاس صحیح و ۳۸ پاس موفق به یک‌سوم هجومی زمین، در هر سه شاخص بهترین بازیکن میدان بود. اگر این روند ادامه پیدا کند، آرژانتین شانس زیادی برای پیروزی در نبرد سرنوشت‌ساز خط میانی خواهد داشت.

چالش انتخاب ترکیب؛ چه کسانی در فینال از ابتدا به میدان می‌روند؟

تیم‌های موفق معمولاً از ثبات در ترکیب خود بهره می‌برند، اما لوئیس دلافوئنته و لیونل اسکالونی پیش از فینال نیوجرسی هنوز چند تصمیم مهم برای انتخاب نفرات اصلی در پیش دارند.

بزرگ‌ترین تردید اسپانیا در خط میانی است؛ جایی که دلافوئنته باید بین فابین روئیز و پدری یکی را انتخاب کند.

روئیز که در هر ۴۹ بازی ملی خود هرگز شکست نخورده، در دیدار برابر بلژیک انتخابی غیرمنتظره بود، اما با به ثمر رساندن گل نخست، پاسخ اعتماد سرمربی را داد. او برابر فرانسه نیز عملکردی کامل داشت؛ با هفت بار بازپس‌گیری توپ، بهترین بازیکن اسپانیا از این نظر بود و با هشت ورود به یک‌سوم هجومی زمین، بیشترین آمار را در میان تمام بازیکنان حاضر در زمین ثبت کرد.

با این حال، پدری نیز در جام جهانی آمریکای شمالی عملکرد فوق‌العاده‌ای داشته است. او ۱۰ بار در یک‌سوم هجومی توپ را از حریف پس گرفته که بیشترین آمار در بین تمام بازیکنان مسابقات است. همچنین با ثبت ۱.۶۸ پاس گل مورد انتظار (xA)، بهترین آمار را در میان بازیکنان اسپانیا دارد.

در سوی مقابل، لیونل اسکالونی برای انتخاب خط میانی رویکردی متناسب با هر مسابقه در پیش گرفته است. به همین دلیل ممکن است بازیکنانی مانند رودریگو دی‌پل یا تیاگو آلمادا نسبت به جولیانو سیمئونه شانس بیشتری برای حضور در ترکیب اصلی داشته باشند.

شاید دشوارترین تصمیم اسکالونی مربوط به خط حمله باشد؛ جایی که خولین آلوارز، مهاجم پرتلاش آرژانتین، برای حضور در ترکیب اصلی با لائوتارو مارتینز، گلزن فرصت‌طلب این تیم، رقابت می‌کند.

از زمانی که مارتینز در مرحله یک‌هشتم نهایی از ترکیب اصلی کنار گذاشته شد، هر بار که به‌عنوان بازیکن تعویضی وارد زمین شده، یا گل زده یا پاس گل داده و در هر سه مسابقه اخیر آرژانتین روی گل‌ها تأثیر مستقیم داشته است. در مقابل، آلوارز در طول مسابقات تنها یک بار در هفت بازی گلزنی کرده؛ هرچند همان گل مقابل سوئیس در مرحله یک‌چهارم نهایی، گلی زیبا و بسیار ارزشمند بود.

بنابراین اسکالونی باید میان حفظ انسجام تیمی بدون توپ و داشتن تهدید بیشتر در زمان مالکیت توپ، یکی را انتخاب کند.

دو متخصص فوتبال ملی روی نیمکت‌ها

دست‌کم یک رکورد در این فینال حفظ خواهد شد. از آنجا که لوئیس دلافوئنته و لیونل اسکالونی هر دو اهل همان کشورهایی هستند که هدایتشان را برعهده دارند، همچنان این حقیقت پابرجا خواهد ماند که هیچ کشوری تاکنون با یک سرمربی خارجی قهرمان جام جهانی نشده است.

تیم‌ها بارها و بارها روی استخدام سرمربیان خارجی ریسک کرده‌اند. در جام جهانی ۲۰۲۶، انگلیس با هدایت توماس توخل آلمانی به میدان رفت، برزیل کارلو آنچلوتی ایتالیایی را روی نیمکت داشت و تیم ملی آمریکا نیز تحت هدایت مائوریسیو پوچتینو، سرمربی آرژانتینی، بازی می‌کرد. وجه اشتراک این سه نفر فقط ملیتشان نیست، بلکه پیشینه مربیگری آن‌ها نیز شباهت زیادی به هم دارد.

توخل، آنچلوتی و پوچتینو همگی به‌عنوان تاکتیک‌دان‌هایی برجسته در فوتبال جهان شناخته می‌شوند، اما تمام این موفقیت‌ها را در فوتبال باشگاهی به دست آورده‌اند؛ موضوعی که نشان می‌دهد فوتبال ملی دنیای متفاوتی دارد.

نه لوئیس دلافوئنته و نه لیونل اسکالونی، پیش از حضور در تیم‌های ملی، موفقیت چشمگیری در هدایت تیم‌های باشگاهی نداشتند. دلافوئنته مربیگری را از دسته‌های پایین فوتبال اسپانیا آغاز کرد، اما پس از آنکه نتوانست جایگاه ثابتی در فوتبال باشگاهی به دست آورد، هدایت تیم‌های پایه اسپانیا را بر عهده گرفت و در نهایت در سال ۲۰۲۲ به سرمربیگری تیم ملی بزرگسالان رسید.

اسکالونی نیز به‌جز دوره‌ای که دستیار سرمربی سویا بود، تقریباً تمام تجربه مربیگری خود را در فوتبال ملی به دست آورده است.

با این حال، هر دو ثابت کرده‌اند که در کارشان استاد هستند. اسکالونی آرژانتین را به قهرمانی جام جهانی ۲۰۲۲ رساند و دلافوئنته نیز در سال ۲۰۲۴ اسپانیا را قهرمان رقابت‌های یورو کرد.

شاید این همان الگویی باشد که سایر قدرت‌های فوتبال جهان باید در تورنمنت‌های آینده از آن الهام بگیرند.

احتمال بالای رقم خوردن یک پایان دراماتیک

مسیر آرژانتین تا فینال اصلاً آسان نبوده است. آلبی‌سلسته در هیچ‌یک از مسابقات مرحله حذفی تا دقیقه ۹۰ از حریف پیش نبوده، اما هر بار راهی برای پیروزی پیدا کرده است؛ البته داشتن بازیکنی مثل لیونل مسی در لحظات حساس، کمک بزرگی محسوب می‌شود.

آرژانتین تا دقیقه ۸۵ دیدار نیمه‌نهایی برابر انگلیس از حریف عقب بود، اما در نهایت بازی را در وقت قانونی برد؛ اتفاقی که دیرترین بازگشت یک تیم برای پیروزی در وقت قانونی یک نیمه‌نهایی جام جهانی محسوب می‌شود.

در مرحله یک‌هشتم نهایی مقابل مصر، آرژانتین تا آستانه خداحافظی با رویای دفاع از عنوان قهرمانی پیش رفت. این تیم در حالی که تنها ۱۲ دقیقه تا پایان بازی باقی مانده بود، با نتیجه ۲ بر صفر عقب افتاده بود و ابررایانه اوپتا فقط ۰.۶ درصد شانس برای پیروزی آرژانتین در وقت قانونی قائل بود. اما سه گل دیرهنگام، یکی از به‌یادماندنی‌ترین کامبک‌های تاریخ جام جهانی را رقم زد.

داستان اسپانیا نیز تا حدی مشابه بوده است، هرچند نه به این شدت. لاروخا در نیمه‌نهایی با اقتدار فرانسه را شکست داد، اما برای رسیدن به آن مرحله، به دو گل دیرهنگام میکل مرینو مقابل پرتغال و بلژیک نیاز داشت.

اسپانیا می‌تواند مانند همیشه مالکیت توپ را در اختیار داشته باشد، اما این برتری زمانی ارزش دارد که توپ وارد دروازه شود. خوشبختانه برای اسپانیا، این تیم بازیکنان زیادی دارد که توانایی رقم زدن لحظات سرنوشت‌ساز را دارند.

هر دو فینالیست از نظر ذهنی تیم‌هایی فوق‌العاده قدرتمند هستند؛ تیم‌هایی که حتی زمانی که بهترین نمایش خود را ارائه نمی‌دهند نیز راهی برای پیروزی پیدا می‌کنند. به همین دلیل، نباید انتظار یک پایان پرهیجان دیگر را در فینال دور از ذهن دانست.

اولین فینال جام جهانی میان قهرمانان اروپا و آمریکای جنوبی

نکته جالب اینجاست که این نخستین بار در تاریخ است که قهرمان اروپا و قهرمان آمریکای جنوبی در فینال جام جهانی مقابل یکدیگر قرار می‌گیرند؛ دیداری که می‌توان آن را نبرد واقعی غول‌های فوتبال نامید. این مسابقه در بهترین زمان ممکن نیز برگزار می‌شود، چرا که دومین دوره رقابت فینالیسیما که قرار بود اوایل امسال برگزار شود، لغو شد.

بنابراین این مسابقه، علاوه بر اهمیتی که برای دو کشور حاضر در فینال دارد، از نظر جایگاه فوتبال جهان نیز اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است.

اروپا و آمریکای جنوبی همیشه دو قدرت اصلی فوتبال دنیا بوده‌اند، اما در سال‌های اخیر تیم‌های عضو کونمبول در جام جهانی عملکرد ضعیف‌تری نسبت به گذشته داشته‌اند. پیش از جام جهانی ۲۰۲۶، هشت تیم از ۱۰ تیم آخر راه‌یافته به فینال جام جهانی مردان از اروپا بودند و چهار دوره از پنج دوره اخیر این مسابقات نیز با قهرمانی یک تیم اروپایی به پایان رسیده بود.

آرژانتین که از سال ۲۰۰۶ تاکنون تنها تیم آمریکای جنوبی راه‌یافته به فینال جام جهانی بوده، تلاش می‌کند این روند را تغییر دهد. این تیم در سال ۲۰۲۲ قهرمان جهان شد و اگر روز یکشنبه نیز به پیروزی برسد، یازدهمین قهرمانی تاریخ فوتبال آمریکای جنوبی در جام جهانی را رقم خواهد زد؛ تنها یک قهرمانی کمتر از مجموع قهرمانی‌های کشورهای اروپایی.

فینال کوپا آمریکا ۲۰۲۴ که با پیروزی یک بر صفر آرژانتین مقابل کلمبیا و گل دقیقه ۱۱۲ به پایان رسید، نیز در ایالات متحده برگزار شده بود. آن مسابقه در ورزشگاه هارد راک شهر میامی انجام شد و به همین دلیل، آلبی‌سلسته خاطره خوشی از فتح جام در خاک آمریکای شمالی دارد.