این اشتباه شبانه میتواند قلب را ضعیف کند
خوابیدن در اتاقی که کاملاً تاریک نیست، ممکن است بیش از کیفیت خواب به سلامت قلب آسیب بزند. یک مطالعه تازه نشان داده افرادی که شبها در معرض نور بیشتری قرار دارند، بیشتر دچار تغییراتی در ساختار و عملکرد قلب میشوند که در طول زمان میتواند این عضو حیاتی بدن را تضعیف کند.
پژوهشگران دانشگاه تولین در نیواورلئان آمریکا بیش از ۱۱ هزار بزرگسال بریتانیایی را بررسی کردند. شرکتکنندگان به مدت یک هفته حسگر نور روی مچ دست خود داشتند تا میزان نور محیط خوابشان اندازهگیری شود. سه سال بعد نیز از قلب آنها MRI گرفته شد تا مشخص شود قرار گرفتن در معرض نور شبانه چه اثری بر ساختار قلب گذاشته است.
شدت نور با واحد لوکسمتر اندازهگیری میشود. معمولاً توصیه میشود محیط خواب کاملاً تاریک باشد و شدت نور آن کمتر از یک لوکس باقی بماند. قرار گرفتن در معرض نور بیشتر از این مقدار پیشتر با کاهش خواب عمیق مرتبط دانسته شده است. با این حال، برخی از شرکتکنندگان این مطالعه هنگام خواب در معرض نوری معادل سه لوکس یا بیشتر قرار داشتند.
اسکنهای قلب نشان داد افرادی که بیشترین نور را هنگام شب دریافت میکردند، ضخیمتر شدن دیواره بطن چپ قلب را تجربه کرده بودند. بطن چپ یکی از حفرههای اصلی قلب است و ضخیم شدن دیواره آن میتواند فضای داخلی این حفره را کاهش دهد.
در این افراد همچنین نشانههای اولیه اختلال عملکرد قلب مشاهده شد و عضله قلب انعطافپذیری کمتری داشت. پژوهشگران تغییراتی را در بطن راست و دهلیز چپ نیز مشاهده کردند.
پروفسور لو چی، سرپرست این پژوهش که نتایج آن در European Heart Journal منتشر شده، میگوید:
مطالعات قبلی قرار گرفتن در معرض نور در شب را با افزایش خطر بیماریهای قلبیوعروقی مرتبط دانسته بودند، اما اطلاعات کمی درباره تغییرات ساختاری و عملکردی قلب در این شرایط وجود داشت.
او توضیح میدهد که هدف این پژوهش بررسی این بوده که اگر افراد در طول شب بهطور مداوم در معرض نور زیاد قرار بگیرند، در گذر زمان چه اتفاقی برای قلب آنها میافتد.
به گفته او، این نخستین مطالعهای است که ارتباط میان نور شبانه و پدیدهای به نام «بازسازی قلب» را نشان میدهد. منظور از بازسازی قلب، تغییر در ساختار و عملکرد قلب در واکنش به فشار یا آسیب مزمن است.
لو چی توضیح میدهد:
این سازوکار در ابتدا نوعی واکنش سازگاری بدن به فشار است، اما در نهایت میتواند قلب را ضعیف کند و به نارسایی قلبی منجر شود.
این یافتهها با پژوهشهای قبلی نیز همراستا هستند. مطالعهای که اوایل سال جاری میلادی منتشر شد نشان داده بود قرار گرفتن در معرض نور زیاد در شب میتواند خطر نارسایی قلبی را ۵۶ درصد افزایش دهد و احتمال حمله قلبی را نیز ۴۷ درصد بیشتر کند.
پژوهشگران معتقدند یکی از دلایل این ارتباط، اختلال در ساعت زیستی بدن است. نور در ساعات شب میتواند ریتم طبیعی خواب و بیداری را بههم بزند و کیفیت خواب را کاهش دهد.
کمبود خواب یا بیخوابی نیز با مجموعهای از عوامل خطر بیماری قلبی مرتبط است. برای مثال، فشار خون معمولاً هنگام خواب طبیعی و عمیق کاهش پیدا میکند و اختلال در خواب میتواند مانع این افت طبیعی شود. خواب ناکافی همچنین با افزایش خطر دیابت نوع ۲ و چاقی ارتباط دارد که هر دو میتوانند احتمال بیماریهای قلبی را بیشتر کنند.
پروفسور لو چی میگوید کاهش نور در ساعات شب باید بهعنوان یکی از راههای احتمالی پیشگیری از بیماریهای قلبی مورد توجه قرار گیرد.
او توضیح میدهد:
آلودگی نوری بهعنوان یک عامل خطر تازه برای بیماریهای قلبیوعروقی مطرح شده است. یافتههای ما در کنار نتایج دیگر مطالعات نشان میدهد کاهش مواجهه با نور در شب میتواند یکی از راهکارهای بالقوه پیشگیری از بیماری قلبی باشد.
پروفسور توماس مونتسل از مرکز پزشکی دانشگاه ماینتس آلمان نیز در یادداشتی که همراه این مطالعه منتشر شده، گفته پزشکان بهویژه هنگام بررسی بیماران مبتلا به نارسایی قلبی یا فیبریلاسیون دهلیزی باید درباره محیط خواب آنها نیز سؤال کنند.
به گفته او، میزان تاریکی اتاق خواب، کار در شیفت شب و مقدار استفاده از صفحهنمایشها پس از غروب آفتاب از جمله عواملی هستند که باید مورد توجه قرار گیرند.
توصیه او ساده و کمهزینه است: از پردههای ضخیم برای جلوگیری از ورود نور استفاده کنید، چراغ کنار تخت را روی نور گرم تنظیم کنید و چراغهای کوچک LED روی وسایل الکترونیکی را بپوشانید.
