بزرگ‌ترین کشورهای تولید کننده سوخت در جهان

نکات کلیدی:

• چین با تولید ۴٫۸ میلیارد تن سوخت در سال ۲۰۲۴، در رتبه نخست جهان قرار گرفت که بخش عمده آن مربوط به تولید زغال‌سنگ است.
• آمریکا با تولید ۲٫۳ میلیارد تن در رتبه دوم قرار دارد و بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت و گاز طبیعی جهان محسوب می‌شود.
• این رتبه‌بندی بر اساس وزن فیزیکی تولید انجام شده، نه میزان انرژی موجود در سوخت‌ها؛ بنابراین کشورهای متکی بر زغال‌سنگ به دلیل وزن بالاتر این سوخت، جایگاه برجسته‌ای دارند.

سوخت‌های فسیلی همچنان ستون اصلی تأمین انرژی در جهان هستند و برای تولید برق، صنایع سنگین، حمل‌ونقل و تولید محصولات پتروشیمی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

این نمودار ۲۵ کشور بزرگ تولیدکننده سوخت در سال ۲۰۲۴ را بر اساس وزن فیزیکی تولید آن‌ها رتبه‌بندی می‌کند و تولید زغال‌سنگ، نفت و گاز طبیعی را بر حسب تن متریک با یکدیگر ترکیب می‌کند

نکته مهم این است که این مقایسه بر اساس جرم تولید انجام شده و میزان انرژی موجود در سوخت‌ها را در نظر نمی‌گیرد. سوخت‌های مختلف به ازای هر تن، میزان متفاوتی انرژی دارند؛ بنابراین این رتبه‌بندی نباید به‌عنوان معیاری برای میزان کل تولید انرژی کشورها تفسیر شود.

داده‌های این نمودار از وزارت دارایی اتریش گرفته شده است. تولید گاز طبیعی نیز از مترمکعب به تن متریک تبدیل شده است.

زغال‌سنگ چین با اختلاف زیادی در صدر تولید سوخت

چین با تولید ۴٫۸ میلیارد تن سوخت در سال ۲۰۲۴، با اختلاف زیادی در صدر این رتبه‌بندی قرار دارد. وزن تولید سوخت این کشور بیش از دو برابر آمریکا است که در جایگاه دوم قرار گرفته است.

جدول زیر ۲۵ کشور برتر را بر اساس مجموع وزن تولید زغال‌سنگ، نفت و گاز طبیعی، بر حسب میلیون تن متریک، رتبه‌بندی می‌کند. از آنجا که این سوخت‌ها چگالی انرژی متفاوتی دارند، ارقام جدول وزن فیزیکی تولید را مقایسه می‌کنند، نه میزان انرژی موجود در آن‌ها. تولید اورانیوم نیز در مجموع محاسبه شده، اما به دلیل جرم بسیار کمتر آن به‌صورت جداگانه نمایش داده نشده است.

برتری چین عمدتاً به تولید زغال‌سنگ این کشور مربوط می‌شود. این کشور در سال ۲۰۲۴، ۴٫۴ میلیارد تن زغال‌سنگ تولید کرد که تقریباً تمام تولید سوخت چین بر اساس وزن را تشکیل می‌دهد و بیش از نیمی از تولید جهانی زغال‌سنگ است.

چین علاوه بر اینکه بزرگ‌ترین تولیدکننده زغال‌سنگ جهان است، بزرگ‌ترین مصرف‌کننده این سوخت نیز محسوب می‌شود و تقریباً تمام زغال‌سنگ تولیدی خود را برای تولید برق و تأمین انرژی بخش‌های تولیدی و صنعتی در داخل کشور مصرف می‌کند.

آمریکا در تولید نفت و گاز طبیعی پیشتاز است

آمریکا با تولید ۲٫۳ میلیارد تن سوخت بر اساس وزن در سال ۲۰۲۴، در جایگاه دوم قرار دارد. برخلاف چین، سبد تولید آمریکا به شکل متعادل‌تری میان نفت، گاز طبیعی و زغال‌سنگ تقسیم شده است.

در سال ۲۰۲۴، تولید نفت آمریکا به ۹۴۸٫۸ میلیون تن رسید، در حالی که تولید گاز طبیعی این کشور ۸۵۴٫۶ میلیون تن و تولید زغال‌سنگ آن ۴۷۳٫۸ میلیون تن بود.

آمریکا در سطح جهان بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت و گاز طبیعی است و در سال ۲۰۲۴ حدود ۲۵ درصد از تولید جهانی گاز طبیعی و ۲۰٫۵ درصد از تولید جهانی نفت را به خود اختصاص داد.

بازار جهانی سوخت به‌شدت متمرکز است

پنج کشور نخست یعنی چین، آمریکا، روسیه، هند و اندونزی در مجموع ۱۰٫۶ میلیارد تن سوخت در سال ۲۰۲۴ تولید کردند. این میزان حدود ۶۳ درصد از کل تولید جهانی بر اساس وزن را تشکیل می‌دهد.

روسیه با ۱٫۵ میلیارد تن در رتبه سوم قرار دارد و حجم بالای تولید نفت، گاز طبیعی و زغال‌سنگ از جایگاه این کشور حمایت می‌کند. هند با ۱٫۱ میلیارد تن در رتبه چهارم قرار گرفته که بخش عمده تولید آن را زغال‌سنگ تشکیل می‌دهد.

اندونزی نیز با ۹۲۱٫۴ میلیون تن در جایگاه پنجم قرار دارد و تولید آن نیز عمدتاً متکی بر زغال‌سنگ است. در مجموع، ۲۵ کشور حاضر در این رتبه‌بندی ۹۱ درصد از تولید جهانی سوخت‌های معدنی را بر اساس وزن به خود اختصاص داده‌اند؛ موضوعی که نشان می‌دهد استخراج سوخت‌های فسیلی در میان گروه نسبتاً کوچکی از کشورها به‌شدت متمرکز است.